«Το σπίτι είναι η πρώτη κοινωνία στην οποία μαθαίνουμε να ζούμε.» Γιάννης Μπούγος, Ψυχολόγος Δ/ντής "Σύναψις"

Λέμε συχνά πως το σχολείο είναι μια μικρογραφία της κοινωνίας. Ίσως όμως η πρώτη πραγματική μικρογραφία της να βρίσκεται ακόμη πιο κοντά μας. Μέσα στο ίδιο μας το σπίτι.

Ακόμη και χωροταξικά, ένα σπίτι μοιάζει εντυπωσιακά με μια μικρή κοινότητα.

Υπάρχουν ιδιωτικοί χώροι. Το δωμάτιό μου, τα πράγματά μου, το συρτάρι μου. Εκεί μαθαίνω ότι έχω δικαίωμα στην ιδιωτικότητα, αλλά και ευθύνη για τον χώρο που μου ανήκει.

Υπάρχουν κοινόχρηστοι χώροι. Το σαλόνι, η κουζίνα, το μπάνιο. Χώροι που δεν υπάρχουν μόνο για μένα και άρα απαιτούν έναν διαφορετικό τρόπο συμπεριφοράς. Τους χρησιμοποιώ χωρίς να εμποδίζω τον επόμενο. Τους αφήνω όπως θα ήθελα να τους βρω. Καταλαβαίνω ότι το «δικό μας» χρειάζεται τη φροντίδα όλων.

Υπάρχουν χώροι των άλλων. Χτυπάω πριν μπω. Ρωτάω πριν πάρω. Μαθαίνω ότι το γεγονός πως μπορώ να κάνω κάτι, δεν σημαίνει αυτομάτως ότι δικαιούμαι να το κάνω.

Και κάθε χώρος έχει το δικό του πλαίσιο. Άλλοι κανόνες ισχύουν στο τραπέζι, άλλοι στο υπνοδωμάτιο, άλλοι όταν κάποιος εργάζεται, κοιμάται ή χρειάζεται ησυχία. Το παιδί αρχίζει έτσι να αντιλαμβάνεται κάτι πολύ μεγαλύτερο: ότι η συμπεριφορά μας προσαρμόζεται στο πλαίσιο μέσα στο οποίο βρισκόμαστε.

Με αυτόν τον τρόπο, χωρίς πίνακες και μαθήματα, το σπίτι μπορεί να γίνει το πρώτο εργαστήριο κοινωνικής ζωής.

Εδώ μαθαίνω να φροντίζω αυτό που είναι δικό μου.

Να σέβομαι αυτό που ανήκει στον άλλον.

Να προστατεύω αυτό που ανήκει σε όλους.

Να αντιλαμβάνομαι τα όρια.

Να συνυπάρχω χωρίς να θεωρώ ότι ολόκληρος ο χώρος πρέπει να προσαρμόζεται στις δικές μου ανάγκες.

Πόσες φορές είδαμε σαλόνια να έχουν "χαθεί κάτω από παιδικά παιχνίδια"

Αργότερα το παιδί θα συναντήσει ακριβώς τις ίδιες έννοιες έξω από την πόρτα του σπιτιού: στο σχολείο, στην πολυκατοικία, στο πάρκο, στο λεωφορείο, στην εργασία, στη γειτονιά.

Μόνο που τότε το δωμάτιο θα λέγεται προσωπικός χώρος, το σαλόνι θα λέγεται δημόσιος χώρος και οι οικογενειακοί κανόνες θα έχουν γίνει κανόνες κοινωνικής συνύπαρξης.

Γιατί τελικά το σπίτι δεν είναι απλώς ο χώρος όπου μεγαλώνει ένα παιδί.

Είναι η πρώτη κοινωνία στην οποία καλείται να μάθει να ζει.-